Nierfalen bij katten

SOS – als je kat lijdt aan nierfalen

Nierfalen bij katten mag niet worden onderschat. Je hebt er vast wel eens iets over gelezen. Maar als je eigen kat lijdt aan acuut of chronisch nierfalen, is dat een heel ander verhaal. Rationele gedachten worden dan overspoeld door emoties. Zorgen en wanhoop nemen toe. Laten we echter beginnen met de basiskennis:

Functie van gezonde nieren bij katten

Je kat heeft van nature twee nieren, die verschillende taken uitvoeren. Een belangrijke taak van de nieren is het filteren van giftige stoffen en afvalstoffen. Deze afbraakproducten worden uitgescheiden via de urine. Is het je wel eens opgevallen dat de urine van je kat sterk ruikt?

Dan moet je je kleine viervoeter zeker goed in de gaten houden. Daarnaast hebben de nieren van je kat een regulerende functie. De elektrolytenbalans en de waterhuishouding zijn afhankelijk van de werking van de nieren. Verder spelen de nieren ook een belangrijke rol bij de aanmaak van hemoglobine (rode bloedkleurstof) en een hormoon dat de bloeddruk reguleert.

Je ziet dus dat de nieren in het kleine lichaam van je kat een essentiële functie hebben. Als de nierfunctie afneemt, kan dat verstrekkende gevolgen hebben. Giftige stoffen kunnen zich in het lichaam van je kat ophopen, wat schadelijk kan zijn voor andere organen zoals lever en hart. Het opmerkelijke en zorgwekkende aan nierfalen bij katten is dat de symptomen vaak lange tijd niet zichtbaar zijn. Pas wanneer de nieren ongeveer 60 tot 70% van hun functie hebben verloren, vertoont je kat de eerste klachten.

Waarom is nierfalen gevaarlijk voor katten?

Nierfalen bij katten kan een levensbedreigende situatie worden. Let op de volgende aspecten:

Als ureumhoudende stoffen niet meer door de nieren worden gefilterd, stijgt hun concentratie in het bloed van je kat. Dit leidt na verloop van tijd tot vergiftiging van alle organen. De hersenen worden bijzonder getroffen door deze stoffen.

Verhoogde bloeddruk kan op de lange termijn invloed hebben op de organen en ogen van je kat. Vooral de hersenen en het hart worden aangetast.

Wanneer je kat vaak plast, gaan belangrijke elektrolyten verloren. Dit veroorzaakt een vicieuze cirkel: door de verstoring van de elektrolytenbalans gaat je kat vaker braken. Dit kan leiden tot problemen met de bloedsomloop, onvoldoende orgaanvoorziening en verergering van het nierfalen.

Levensverwachting bij katten met nierfalen

Veel katteneigenaren willen van hun dierenarts weten hoe lang hun kat nog zal leven na de diagnose. Deze vraag kan echter niet algemeen beantwoord worden, omdat veel factoren een rol spelen. Onder andere de verdere behandeling en dieetverandering zijn van groot belang. Wordt nierfalen bij katten in een vroeg stadium ontdekt, dan is de prognose beter.

Wanneer symptomen individueel en consequent worden behandeld, neemt de levensverwachting toe. Het hangt ook af van de individuele constitutie van je kat hoe zij omgaat met de belasting van CNI. Bij vroegtijdige herkenning, juiste behandeling en een kwalitatieve dieetverandering kan de levensverwachting vaak nog enkele jaren zijn.

Behandeling van CNI

Nierfalen bij katten is helaas ongeneeslijk. Een groot deel van de katten die 12 jaar of ouder worden, lijdt aan deze sluipende ziekte. Hoewel nierfalen onomkeerbaar is, kan het door de juiste symptomatische behandeling en een dieetverandering worden vertraagd. Zo kan de voortgang van de ziekte worden verminderd en de levenskwaliteit van je kat worden verbeterd.

Naast medicamenteuze therapie, die alleen door de dierenarts kan worden voorgeschreven, kun je zelf ook helpen. Twee belangrijke aspecten spelen hierbij een rol:

Zorg ervoor dat je kat voldoende eet en drinkt. Houd voedsel- en wateropname nauwkeurig in de gaten. Bij buitenkatten is dit vaak moeilijker omdat je de controle verliest zodra ze het huis verlaten.

Met een licht verteerbaar dieet kunnen de nieren van je kat zoveel mogelijk worden ontlast. Dit betekent dat het reeds aangetaste weefsel minder werk heeft met ontgiften en reinigen. Voor een zogenaamd nierdieet moet je kiezen voor hoogwaardige producten zoals BARF.

Soms worden symptomen erger. Met de juiste behandeling kan je kat in de meeste gevallen echter weer gestabiliseerd worden. Afhankelijk van het stadium en de ernst bestaat de behandeling uit belangrijke pijlers:

Voedingsadvies bij nierfalen bij katten

Net als bij alle gezondheidskwesties speelt voeding een centrale rol bij nierfalen. Wat je kat eet, heeft grote invloed op de werking en gezondheid van haar organen. Alleen wie gezond eet, legt de basis voor een gezond lichaam – dat geldt voor ons mensen net zo goed als voor onze viervoeters. Sommige dierenartsen raden bij nierfalen speciaal dieetvoer aan, meestal droogvoer. Dat droogvoer door het lage vochtgehalte eerder nadelig is voor de nieren, hoeven we hier waarschijnlijk niet meer uit te leggen.

Beter is het om je kat hoogwaardig, vers vlees te geven dat, naast goed verteerbare vitaminen en mineralen, geen onnodige chemische toevoegingen bevat en een hoog vochtgehalte heeft. Speciaal voor katten met nierfalen zijn er de Renal complete menu’s van eBarf. Deze zijn ontwikkeld samen met dierenarts en voedingsdeskundige voor katten Petra van Quillfeldt en zijn speciaal afgestemd op de behoeften van katten met nierproblemen.

Naast veel vers spiervlees van kalkoen, kip en rund zorgen hoogwaardige organen en andere natuurlijke supplementen voor een optimale voeding van je nierpatiënt. Gevogelte is hoogwaardig en licht verteerbaar eiwit. Gevogelte behoort tot de natuurlijke prooidieren van katten en wordt meestal graag gegeten. Bij katten met nierproblemen is de acceptatie van het voer extra belangrijk, omdat zij vaak last hebben van misselijkheid en braken en daardoor kieskeurig zijn.

De bijzonderheden van de Fix-BARF® renal complete menu’s van eBarf

In tegenstelling tot conventioneel nierdieetvoer is Fix-BARF® renal volledig graanvrij en bevat het geen koolhydraten – afgezien van de noodzakelijke vezels (die in rauwe toestand niet door het lichaam van de kat kunnen worden verteerd) en pectine (een bindmiddel gewonnen uit rijpe appels dat de vorming van ammoniak en ureum in de dikke darm remt).

De renal complete menu’s zijn vrij van andere plantaardige bestanddelen of toevoegingen. Het vezelgehalte is verhoogd tot 10%, hiervoor wordt pompoen gebruikt. Pompoen heeft een rustgevend en ondersteunend effect op de darmfunctie en kan zo veel voorkomende maag-darmproblemen bij katten met nierproblemen helpen voorkomen. Omdat katten over het algemeen gevoelig zijn voor constipatie, wordt pompoen meestal goed verdragen.

Het fosforgehalte in de menu’s is aanzienlijk verlaagd (ongeveer 30% onder de behoeftewaarde tot 170 mg/MJ ME (Metaboliseerbare Energie)), dus tot ongeveer 2/3 van de onderhoudsbehoefte. Dit ontlast de nieren aanzienlijk.

Het calciumgehalte is zo berekend dat er ondanks de aanzienlijke verlaging van fosfor een gunstige Ca/P (calcium/fosfor) verhouding van 1,4/1 behouden blijft.

De ijzerbehoefte bij katten met chronische nieraandoeningen is meestal hoger dan bij gezonde dieren. Vaak ontwikkelt zich als gevolg van de ziekte zelfs bloedarmoede. Daarom is de ijzerinname in de recepten voor nierdieetvoer verhoogd tot 150%.

Om een iets lager natriumgehalte te bereiken met een stabiele kalium/natriumverhouding, is het kaliumgehalte niet verhoogd maar het natriumgehalte aangepast. Dit resulteert in een K/Na-verhouding van 1,9 tot 2,1/1.

Het eiwitgehalte is toereikend (en dus niet te hoog!). De Fix-BARF® renal menu’s zijn berekend op ongeveer 15 g verteerbaar ruw eiwit per MJ ME. Omdat de niermenu’s worden bereid met hoogwaardig, goed verteerbaar spiervlees en – afgezien van vezels en pectine – uitsluitend uit dierlijke producten bestaan, is de acceptatie bij katten goed tot zeer goed.

Er worden geen bindweefselrijke vleessoorten zoals nekvlees, slokdarmvlees, magen enz., geen pezen, kraakbeen en andere moeilijk verteerbare delen gebruikt. Door uitsluitend hoogwaardig dierlijk eiwit te gebruiken, wordt de hoeveelheid stikstofverbindingen in de darm beperkt. Tegelijk blijft de hoeveelheid ammoniak en ureum die door bacteriële afbraakprocessen in de dikke darm ontstaat tot een minimum beperkt. Bovendien remt fermenteerbare pectine de vorming van ammoniak en ureum.

Door nierproblemen worden vooral in water oplosbare vitamines uit het lichaam van je kat gespoeld. Daardoor ontstaat een verhoogde behoefte aan B-vitamines, biotine en foliumzuur. Met deze verhoogde behoefte is in de recepten rekening gehouden.

Om polyurie (verhoogde urinelozing) bij katten met nierproblemen tegen te gaan, kunnen de Fix-BARF® renal menu’s vóór het voeren worden gemengd met ca. 30 ml warm water. Veel katten zijn dol op deze warme soep.

Het energiegehalte in de nier complete menu’s is verhoogd door extra vet, maar de totale energie-inhoud per portie blijft gelijk. Dit betekent een verhoogde behoefte aan vitamine E (antioxidant) maar ook een verminderd eiwit- en fosfaatgehalte. Daarom bevatten de niermenu’s 50% meer vitamine E dan nodig. Door het verhoogde vetgehalte in het recept neemt de acceptatie toe, aangezien katten vetminnende carnivoren zijn.

Om een fosfaatgehalte onder de behoefte te bereiken, wordt in de speciale niermenu’s eiwit van ei gebruikt. Dit is goed verteerbaar eiwit dat geen fosfaat bevat. Rauw eiwit bevat een proteïne dat de opname van het voor katten zeer belangrijke vitamine biotine remt. Daarom wordt het eiwit voor onze nierrecepten gekookt voordat het aan het menu wordt toegevoegd.

Het aandeel zalmolie in de renal complete menu’s bedraagt 2 g per kg voer. De olie bevat veel essentiële omega 3-vetzuren die de gezondheid van je kat extra kunnen ondersteunen.

Bijzondere aanwijzingen voor nierdieetvoer voor katten

In principe moet je een nierdieet voor katten met chronische nieraandoeningen alleen op advies van je dierenarts voeren, na een diagnose en beoordeling van de ernst van de aandoening. Voer het nierdieet bovendien niet langer dan zes maanden achter elkaar en ga uiterlijk dan weer naar je dierenarts voor controle.

Katten die een nierdieet krijgen, moeten onder regelmatige veterinaire controle staan. Als je kat nog nooit BARF heeft gegeten, zorg er dan voor dat je de overgang langzaam laat verlopen zodat het lichaam van je kat zich kan aanpassen aan het nieuwe voer. Omdat sommige katten erg kieskeurig zijn, kan het zijn dat je geduld moet hebben. Blijf echter volhouden met de dieetverandering, want dit is een belangrijk onderdeel van de behandeling van katten met nierproblemen.

Als je vragen hebt over de producten, kun je ook rechtstreeks contact opnemen met Petra van Quillfeldt. Zij is niet alleen de auteur van "Katten BARFen", maar ook de ontwikkelaar van de nierproducten voor katten. Zij is een expert op dit gebied.